Rękodzieło

2 listopada 2015 23:20

Dzisiejsi mazowieccy twórcy są najczęściej kontynuatorami swoich rodzinnych tradycji. Zdarza się także, że zajmują się rękodziełem z zamiłowania i chęci spróbowania swoich sił. Niegdyś było ono w tradycyjnej kulturze zwykłą „koniecznością”. Gospodarka nie była zmechanizowana, nie istniał rynek rozwiniętych dóbr konsumpcyjnych, gospodarstwa wiejskie charakteryzowała samowystarczalność, wynikająca zarówno z braku środków na zakup towarów z zewnątrz, jak i z pewnego rodzaju izolacji.

W ciągu wieków wytworzył się system, który bardzo sprawnie funkcjonował – część niezbędnych przedmiotów wytwarzano na własne potrzeby, a część tych, których nie dało się wytworzyć własnoręcznie, nabywano u rzemieślników. Wytwórczość dotyczyła także plastyki obrzędowej, która plasuje się pomiędzy „zwykłym” rękodziełem a sztuką. Ta ostatnia z kolei jest w wytwórczości wiejskiej dziedziną „najmłodszą”, która rozwinęła się już po II wojnie światowej, w dużym stopniu dzięki mecenatowi państwa.

Na Mazowszu, podobnie jak w innych częściach kraju, zajmowano się obróbką drewna, wykorzystywano wici roślinne, glinę i metale, korzystano także z surowców pochodzenia zwierzęcego, jak wełna czy skóra. Te surowce determinowały techniki wytwarzania, a tym samym rodzaj produkcji domowej, bądź rzemieślniczej. Do II wojny światowej działali licznie garncarze, kowale, plecionkarze, bednarze, powroźnicy czy kołodzieje, w domach tkano i wyrabiano potrzebne tkaniny. Kobiety zajmowały się także zdobnictwem wnętrz, które na Mazowszu (w granicach obecnego województwa mazowieckiego) najbardziej charakterystyczne było na Kurpiach Białych i Zielonych, ale także w Kołbieli i rejonie sannickim. Po wojnie wszystko się zmieniło, dawny świat uległ olbrzymiej transformacji. Ludowa twórczość zaczęła znikać ze wsi, a stała się pożądana w mieście.

Czy sytuacja obecnego zainteresowania ludowością pozwala patrzeć w przyszłość z nadzieją na przetrwanie dawnych wzorów i rękodzielniczych umiejętności? Wierzymy, że tak. Przekonajcie się o tym, zgłębiając „zakamarki” naszej ścieżki.


Andrzej Staśkiewicz

Andrzej Staśkiewicz

Kurp - artysta w 100 procentach

Podwórko Pana Andrzeja Staśkiewicza zajmuje duży zapas drewna, czekający na to, co wyczaruje z niego artysta - w małej bądź dużej formie. Każda jego rzeźba jest niezwykle dopracowana i autentycznie indywidualna. Jednak Pan Staśkiewicz to...

Adam Szczepanik

Adam Szczepanik

Sztuka bez podpowiadania

Rzeźbi scenki z życia wsi, postaci historyczne, świątki i zwierzęta, a przede wszystkim ptaki. Jego staranne i dopracowane dzieła często powstają spontanicznie, tak jak stojąca przy ulicy kapliczka, którą Pan Adam...

Eugeniusz Węgiełek

Eugeniusz Węgiełek

Eksplozja koloru, uśmiechu i radości

Jest mistrzem zarówno małej formy, jak i dużej formy. Przez lata, jak każdy prawdziwy artysta, wypracował swój własny, niepowtarzalny styl, który jest odbiciem jego duszy i optymistycznej natury. To co tworzy...

Józef Bacławski

Józef Bacławski

Kurpiowski Wit Stwosz

Przystępuje do pracy wykonując szkic na kłodzie drewna. Wtedy w jego głowie rozpoczyna się proces przetwarzania drewnianego walca w pełną wyrazu, ekspresyjną, trójwymiarową formę. Każda jego rzeźba jest pieczołowicie...

Michał Drężek

Michał Drężek

Małe i duże formy

Jedna z jego „największych” prac to imponujący Anioł z kulą ziemską o wysokości 2,8 m, zamówiony przez osoby prywatne w intencji ich szczęśliwych podróży. Michał Drężek rzeźbi od dziecka. Jego ojciec był cieślą, a dziadek...

Stanisław Bacławski

Stanisław Bacławski

Artysta wśród pól i lasów

Stanisław Bacławski rzeźbą zainteresował się dopiero na pewnym etapie życia, będąc już dojrzałym człowiekiem – z wewnętrznej potrzeby wykiełkowała w nim chęć zajmowania się sztuką. Z czasem przekazał wielką pasję...

Krzysztof Zyśk

Krzysztof Zyśk

Zapał, który nigdy nie gaśnie

W jego sakralnych rzeźbach jest piękno, prostota, głębia i uduchowienie. Prace autorstwa Krzysztofa Zyśka można nie tylko podziwiać, ale również kontemplować. Przed rozpoczęciem pracy artysta modli się i prosi Ducha...

Roman Miklaszewski

Roman Miklaszewski

Pierwsze swoje rzeźby wykonywał za pomocą narzędzi … własnej roboty. Profesjonalnych dłut i noży rzeźbiarskich dorobił się dopiero później. Jest wyjątkiem wśród rzeźbiarzy ludowych – swoją twórczą pracą i pasją przez długi czas zarabiał na życie. Roman Miklaszewski z...

Zygmunt Żak

Zygmunt Żak

W niektórych drzewach od razu widzi przyszłą rzeźbę. Wystarczy, że przejdzie obok niego i natychmiast dostrzega w jego kształcie ptaka, anioła, Matkę Boską.... Wykonanie takiej rzeźby zajmuje mu ok. 3 do 4 godzin. Najpierw jednak trzeba pozyskać drewno i je przygotować, ...

Wiesław Staśkiewicz

Wiesław Staśkiewicz

Rzeźby Pana Wiesława Staśkiewicza są wyjątkowe – trudno znaleźć podobne na całym Mazowszu. Tworzone przez niego ptaki to samorodne drewniane formy, powstałe na bazie materiału znalezionego w lesie. Sam mówi, że gdy natrafi w lesie na jakąś gałąź lub konar, to od razu...