Miejsca

3 listopada 2015 15:49

Niewielkie zagrody, wielohektarowe skanseny, państwowe muzea, różnorodne kolekcje gromadzone we własnych domach, ośrodki kultury i placówki prowadzone przez organizacje pozarządowe. Wszystkie te miejsca łączy jedna idea – służą ochronie dziedzictwa. Rozsiane po terenie całego województwa, tworzą regionalną mozaikę jego kulturowych odcieni. Odwiedzając je poznajemy świat, który istniał kiedyś, który się zmieniał, przeobrażał, dopasowywał do nowych czasów w swoisty dla niego sposób.

Ten miniony świat odnajdziemy chociażby w skansenach, które dzięki usytuowaniu na rozległym obszarze, zabierają nas w przestrzeń dawnej wsi, z różnorodnymi zagrodami, warsztatami wiejskimi, zabudowaniami dworskimi i sakralnymi, sadami oraz  ogrodami rozsianymi pośród uprawnych pól. Aby poczuć tą sielską atmosferę warto wybrać się chociażby do Muzeum Wsi Radomskiej, czy Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu, albo do Muzeum Architektury Drewnianej Regionu Siedleckiego w Suchej, który jest inicjatywą prywatną.

Obok dużych skansenów aktywny żywot wiodą obiekty mniej pokaźnych rozmiarów, czyli pojedyncze zagrody. Ciekawym miejscem jest np. Zagroda młynarza w Drewnowie-Ziemakach z zachowanym in situ wiatrakiem, Zagroda Kurpiowska w Kadzidle prezentująca samotnicze siedlisko kurpiowskie, czy Chata Kampinoska będąca częścią niewielkiego Skansenu Budownictwa Puszczańskiego w Granicy.

Na szlaku nie mogło zabraknąć muzeów, kolekcjonujących obiekty z kręgu kultury ludowej, w tym największego z nich Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie, a także mniejszych jak Muzeum Kultury Kurpiowskiej w Ostrołęce czy Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych w Szydłowcu, ukierunkowanego na gromadzenie kolekcji poświęconych instrumentom, muzyce i muzykantom.

Ciekawe zbiory odnajdziemy również w lokalnych instytucjach kultury, np. w Ośrodku Etnograficznym Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego Kurpiów w Lelisie, albo w Izbie Pamiątkowej Guzikarstwa w Sochocinie, poświęconej niepraktykowanemu już zajęciu, jakim był wyrób guzików z muszli.

Na wielkie uznanie zasługują inicjatywy podejmowane przez członków lokalnych społeczności, zrzeszonych w rozmaitych organizacjach. Należy do nich działalność Związku Kurpiów, aktywność Stowarzyszenia "Puszcza Biała - Moja Mała Ojczyzna" prowadzącego Kuźnię Kurpiowską w Pniewie, czy Stowarzyszenia „Towarzystwo Kampinoskie”, opiekującego się wspomnianą już chatą w Granicy.

Najciekawsze jednak wydają się działania jednostkowe, niezinstytucjonalizowane, wyrosłe z głębokiej potrzeby zachowania śladów przeszłości. Wśród nich znajduje się  np. Muzeum Diabła Polskiego „Przedpiekle”, gdzie w otchłaniach piwnic Pan Wiktoryn Grąbczewski zgromadził niezwykłą „diabelską” kolekcję, czy okazałe zbiory Pana Mariana Pietrzaka, marzącego o powstaniu muzeum ziemi sokołowskiej.

Nie sposób wymienić wszystkich tych miejsc i wspaniałych ludzi, którzy się im poświęcili. Niech Mazowiecki Szlak Tradycji będzie zachętą do ich odwiedzenia i zanurzenia się w bogatą kulturę regionu.


Skansen w Kuligowie nad Bugiem

Skansen w Kuligowie nad Bugiem

Stworzony z rodzinnych pamiątek

Stanowił scenerią do filmów „Pornografia” i „Jasminum” Jana Jakuba Kolskiego. Obiekty z  jego wyposażenia były elementami scenografii w „Zemście” Andrzeja Wajdy. Ten uroczy zakątek tętni życiem - odbywają się tu...

Skansen Budownictwa Puszczańskiego w Granicy

Skansen Budownictwa Puszczańskiego w Granicy

Obowiązkowy punkt wycieczki

Stanowi jeden z ulubionych punktów wycieczek szkolnych, a w weekendy jest miejscem chętnie i licznie odwiedzanym przez turystów. Aby go utworzyć, badaniami objęto … 60 wsi. Mowa o Skansenie Budownictwa Puszczańskiego w ...

Chata Kampinoska

Chata Kampinoska

Chata dla wszystkich gościnna

W tak pogodnym miejscu, wśród przyjaznych ludzi, każdy czuje się komfortowo. Goście, odwiedzający tą wiejską zagrodę i uczestniczący w organizowanych tu imprezach ulegają jej atmosferze,...

Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu

Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu

Niezwykła podróż w przeszłość

Skansen usytuowany jest z dala od miejskiego zgiełku, w malowniczym zakątku Sierpca, nad rzeczką Sierpienicą. Będąc tu, odnosi się wrażenie podróży w przeszłość. W 2012 roku został wybrany przez czytelników „National ...

Muzeum-Skansen Ziemi Sokołowskiej Mariana Pietrzaka

Muzeum-Skansen Ziemi Sokołowskiej Mariana Pietrzaka

Świadectwa lokalnej historii

Warto odwiedzić to ciekawe miejsce jakim jest muzeum–skansen w Sokołowie Podlaskim. Obiektu nie sposób przeoczyć. Już od strony drogi widać wiatrak ustawiony na terenie posesji. Jeśli...

Skansen - Park w Długosiodle

Skansen - Park w Długosiodle

Skansen w Długosiodle to wiejska chata z Kurpiów Białych,  zbudowana z sosnowych bali, ułożonych na tzw. węgieł, z charakterystycznym dwuspadowym dachem, krytym słomą. Stoi w małym parku, w centrum Długosiodła, blisko kościoła, niedaleko dębu „Jan”. Na zewnątrz, pod...

Muzeum Wsi Radomskiej w Radomiu

Muzeum Wsi Radomskiej w Radomiu

Skansen w Radomiu, jak przywykło się potocznie nazywać Muzeum Wsi Radomskiej, jest imponującym zbiorem obiektów, a także wytworów kultury ludowej. Podobnego miejsca próżno szukać chyba w całej Polsce. Znajdują się tu chaty, młyny, a także dworek szlachecki czy stara...