Zawijaki z kaszą

10 stycznia 2018 11:30
/img/iconp_mst.png

Dane kontaktowe:
Tel: 509 523 256 Koło Gospodyń Wiejskich w Rudkach

Dane adresowe:
26-704 Rudki
N 21.79139 E 51.31533

Przysmak z kiszonej kapusty

Kiszone w całości głowy kapusty już od listopada są dostępne w wielu lokalnych sklepach gminy Przyłęk. Kiedyś w takiej postaci kapustę kisiło się w domach, wkładając całe głowy pomiędzy kapustę szatkowaną, przygotowywaną w beczkach na zimę. Ten sposób był znany w różnych częściach Polski, ale w większości regionów został zarzucony.

Na szczęście upodobania kulinarne mieszkańców gminy Przyłęk i okolicznych miejscowości nie zmieniły się tak radykalnie. Kiszone głowy kapusty są nadal powszechnie dostępne w sklepach, chociaż wyłącznie w wersji opakowanej foliowym workiem. Coraz częściej taka kapusta jest dostępna na zamówienie u lokalnych rolników. Ale można się także pokusić o ukiszenie kapuścianych liści w kamionkowym garnku samodzielnie, by przygotować z nich na przykład tradycyjne zawijaki. Alternatywnie dopuszczalne są ugotowane liście słodkiej kapusty zalane sokiem z kiszonki. Kiszonki przeżywają ostatnio swój renesans, co warto odnotować i skosztować jednej z propozycji kulinarnych z ich udziałem. Zresztą ich prozdrowotne właściwości są gorąco polecane przez dietetyków. Znawcy preferują zawijaki z kapusty kiszonej, ze względu na ich wyrazisty smak. Wiedzą o tym mieszkańcy wsi Rudki, gdzie potrawa przygotowywana jest prawie w każdym domu. W wersji z boczkiem są podawane do obiadu, ale już te postne, z tłoczonym na zimno olejem rzepakowym i grzybami suszonymi, stanowią jedną z potraw wigilijnych.

Tradycję przygotowywania zawijaków podtrzymują także członkinie Koła Gospodyń Wiejskich w Rudkach, które podczas cotygodniowych, wspólnych spotkań, zawsze wymieniają się swoimi rodzinnymi przepisami. Tutejsze KGW działa bardzo prężnie, od kiedy zostało reaktywowane w roku 2010 i pokierowane przez Bożenę Mistygacz –przewodniczącą i osobę „o niespożytej energii”. Do koła należy piętnaście gospodyń aktywnie dzielących się swoimi zainteresowaniami i umiejętnościami. Każde spotkanie członkiń KGW to działanie: warsztaty, próby repertuaru śpiewaczego lub teatralnego, gotowanie, jak i „myślenie nad tym co można zrobić jeszcze by w małej wsi żyło się ludziom dzięki kulturze lepiej”. Współpracują i aktywizują się wzajemnie, zapraszając wszystkich mieszkańców Rudek: młodszych i starszych, dzieci, kobiety i mężczyzn. Działają bardzo prężnie na rzecz swojej lokalnej społeczności.

Panie występują również podczas dożynek gminnych w Przyłęku i parafialnych w Janowcu, przygotowują własne wieńce dożynkowe i uświetniając spotkania swoim programem artystycznym. W roku 2017 otrzymały wyróżnienie podczas „Przeglądu Ludowej Pieśni Obrzędowej Regionu Radomskiego” w Mirowie. Chętnie uczestniczą w festiwalach i przeglądach, regularnie biorąc udział w  „Festiwalu Kapel, Śpiewaków Ludowych, Zespołów Ludowych, Kół Gospodyń Wiejskich i Stowarzyszeń Ziemi Przysuskiej” czy w miejscowej „Biesiadzie z Zaśpiewem i Przytupem”. W okresie Bożego Narodzenia kolędują, „zbierając, jak nakazuje zwyczaj, datki”, które przeznaczają na cele działalności KGW.

Gospodynie żartują, że „mężowie już pozazdrościli im tych spotkań i chcą założyć, chyba pierwsze w Polsce, Koło Męskie”. Siedziba KGW Rudki znajduje się w Domu Kultury, a gospodynie mówią, że właściwie one tę kulturę tworzą i zawsze każdy na ich spotkania może przyjść, bo prowadzą „dom otwarty”. 

Przepis:

– cała głowa kiszonej kapusty (3 kg)

– 1/2 kg kaszy jaglanej

– 1/2 kg kaszy gryczanej

– 30 dag boczku

– 20 dag słoniny

– 1 lub 2 cebule

– sól i pieprz do smaku

Obrać głowę z liści i wymoczyć, żeby nie były za kwaśne. Ugotować na sypko kaszę jaglaną i osobno gryczaną. Dodać do kasz po połowie zasmażony uprzednio boczek ze słoniną i cebulą oraz sól i pieprz. Farsz zawijać w kapuściane liście tak jak gołąbki. Ułożyć w żaroodpornej formie wysmarowanej tłuszczem i zapiekać pod przykryciem około 1-1,5 godz. Można użyć szybkowaru, wtedy potrwa będzie gotowa szybciej. Podawać jako samodzielne danie.