Stanisław Ptasiński

15 stycznia 2018 11:40
/img/iconp_mst.png

Dane kontaktowe:
Tel: (25) 799 20 32

Dane adresowe:
05-334 Wielgolas
N 21.73238 E 52.03144

Stanisław Ptasiński jest samoukiem, nauczył się grać na harmonii „ze słuchu”, mając zaledwie pięć lat. Zasady zapisu nutowego poznał dopiero w wieku dorosłym, w orkiestrze wojskowej. Pochodzi z muzykalnej rodziny, na skrzypcach grał jego dziadek, tata i stryj. Mały Stanisław zakochał się jednak w brzmieniu harmonii. Pierwsza kapela założona przez Stanisława Ptasińskiego, liczyła pięciu muzyków grających na perkusji, akordeonie, skrzypcach, klarnecie i trąbce. Przygotowanie zespołu do grania wymagało wiele pracy: „Kiedyś się w niedzielę grało, ale później się zmieniło, że w soboty. To od poniedziałku do piątku siedzieliśmy i się uczyliśmy. To znaczy uczyłem ich tego, co ja potrafię”. W następnych latach skład zmniejszył się do czterech, a później do trzech osób. Stanisław Ptasiński muzykował, między innymi z synem i wnukiem oraz mieszkającymi niedaleko: Romanem Stępińskim (bębenek obręczowy), Zygmuntem i Piotrem Parzyszkami (skrzypce).

Stanisław Ptasiński (ur. 1936), z zawodu kierowca-mechanik, pierwsze wesele „odegrał” mając jedenaście lat. Jak opowiadał, „grał ze mną pan Zawieliński na klarnecie, pan Moralski na trąbce, ja na harmonii pedałowej i pan Brauła na bębnach, bo kiedyś nie mówiło się perkusja, tylko bębny”. Tak młody harmonista i wówczas był niespotykany. Gdy muzycy przyjechali na wesele, gospodarz miał powiedzieć zdziwiony: „zmówionych było czterech, a gdzie jest czwarty? Na co pan Zawieliński wskazał na mnie i powiedział: to jest czwarty. Nie uwierzył. Rozłożyliśmy instrumenty przed mieszkaniem, zagraliśmy marsza. Gospodyni stała i płakała wzruszona moją grą”.

Warsztat pracy muzyka to małe pomieszczenie obok garażu, służące jako miejsce prób, amatorskich nagrań i przechowywania instrumentów. Słynny harmonista utwory zapisuje wyłącznie w zeszycie: oberek Polesoków, polka Krakowianka, oberek Powiślak, polka Karuzela, to tylko kilka z kilkudziesięciu w jego repertuarze. Gdzieniegdzie widnieją zapisy nutowe, głównie jednak tytuły, które jak mówi Stanisława Ptasiński, „wystarczają, bo muzykę ma w pamięci”. W pokoju do muzykowania obok bębenka leżą dwie harmonie. Większa pedałowa firmy Z. Radek, kremowo-żółta, zdobiona motywem owoców róży, na której muzyk gra obecnie najczęściej i mniejsza, brązowo-czarna – sentymentalna pamiątka z dzieciństwa. To pierwsza harmonia pedałowa, którą rodzice kupili ośmioletniemu wówczas Stanisławowi: „Na niej zagrałem swoje pierwsze wesele! Zrobił ją najlepszy fachowiec, Leonard. Teraz to jest babcia, ma ponad sto lat”.

Urząd Gminy Latowicz od wielu lat namawia Stanisława Ptasińskiego do nagrania płyty: „Nagrać można samemu, ale nie ma to smaku. Płytę nagrać trzeba w komplecie. Chociaż, żeby było trzech, a ja w tej chwili nie mam z kim”, zauważa wielgolaski harmonista. Członkowie jego kapeli i znajomi, którzy mogliby ich zastąpić, już nie żyją albo są poważnie chorzy. „Na każdego przychodzi pora i czas. Jeszcze się poruszam, ale to są ostatnie podrygi człowieka. To już jest wiek. Moi koledzy, nawet ci, których uczyłem grać, już nie żyją”. Stanisław Ptasiński jednak się nie poddaje i szuka nowych towarzyszy muzykowania. Łatwiej w okolicy o gitarzystę, niż skrzypka, a przecież „skrzypce i harmonia w ludowych sytuacjach stwarzają entuzjazm, który pobudza ludzi, jak to się mówi, na nogi”.

Stanisław Ptasiński jest multiinstrumentalistą. Gra na akordeonie, harmonii pedałowej i ręcznej, saksofonie, trąbce i klarnecie. Dawniej zdarzało się, że śpiewał. Należy do Stowarzyszenia Twórców Ludowych. Jest nie tylko interpretatorem, ale i sam tworzy, „układając melodie”. Zdarza się, że pierwsze próby nowych kompozycji nagrywa na kasetach magnetofonowych, które z uwagą odsłuchuje w swoim zaciszu. Nagrania muzyka znaleźć można w kolekcjach Muzeum Regionalnego w Siedlcach, Radia Lublin, Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie i Instytutu Sztuki PAN w Warszawie.

Kapela Stanisława Ptasińskiego przez wiele lat nie tylko uświetniała lokalne uroczystości, brała też udział w wielu konkursach, zdobywając nagrody w Turnieju Muzykantów Ludowych w Garwolinie, Powiślakach w Maciejowicach, czy Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu. W 2012 roku zespół został uhonorowany Nagrodą im. Oskara Kolberga w dziedzinie muzyki.

Dodatkowe informacje:

Skład dawnej kapeli

Od 1997 roku występowali:

Stanisław Ptasiński - twórca i lider, harmonia pedałowa

Piotr Parzyszek - skrzypce

Roman Stępiński - bębenek obręczowy